Жарықтың таралуы. Күннің және айдың тұтылуы

Жарық сәулелерінің бұлттың ұзақ тамшылары майда мұз кристалдарында шағылысуы, сынуы және дифракциясы нәтижесінде гало, тәжі, кемпірқосақ пайда болады.             Гало – бұл жоғарғы ярустың мұз...

Планеталар

Күн жүйесінің құрамында тоғыз планета бар екені мәлім. Бұлар Күнді эллипстік орбиталар бойымен айналып жүреді. Күннен алыстау орналасуына қарай, олар: Меркурий, Шолпан, Жер (Аймен қоса),Марс, Юпитер,Сатурн,Уран,...

Жұлдызды аспан

      Жер  —  сан  жеткізгісіз  көптеген  космостық объектілермен әрекеттес жалпы заңдарға бағынатын шексіз тұрақсыз  Әлем  дүниесінің, (Космостың) бөлігі. Жерді тұтастай немесе оның  қабығын  жекелей ...

Күннің жылдық қозғалысы

       Күнді бақылай келе, ғалымдар ерте кезден-ақ оның жұлдыздар арасында қозғала отырып, бір жылда аспан сферасының үлкен дөңгелегі бойымен бір айналым жасайтынын байқаған. Бұл...

Ерте дүниедегі халық астарономиясы

        Ертедегі адамдардың астрономия туралы білімі әр түрлі ертегі, аңыздармен астасып жатады. Оларға аспан әлемі толып жатқан аңдар мен құстардың, адамдар мен құдайлардың мекені...

Күн жүйесі құрылысы

Күн жүйесі – Галактиканы құрайтын мөлшері және күрделілігі жағынан әр түрлі көптеген системалардың бірі. Ол Галактика орталығынан 10 000п жуық галактикалық  жазықтықтың солтүстігінде 25 п...

Уақыт санау жүйесі

Жер бір уақытта талай қозғалыстарға қатысады. Ол өз осінен-айналады. Күн маңымен айналады, Айменен ортақ және бүкіл Күн системасымен ортақ ауырлық центрінің төңірегінде, Күн системасы ...

Астрономия-аспан денелері туралы ғылым

 Астрономия грекше астрон -жұлдыз, ал номос - заң деген ұғымды білдіреді. Астрономия да, физика сияқты - табиғат туралы көне ғылымдардың бірі. Оның дамуына ертедегі...

Теңіз физикасы

Дүние жүзілік мұхит ағыстары. Мұхит ағыстары желдің бетіне ықпал етуінен, ауырлық күшінің әрекетінен және толысу түзетін күштердің әрекетінен пайда болады. Туу себептеріне қарамастан ағыс...

Атмосферадағы динамикалық процестер

             Жер күн сәулелері тасқыны астында айналып тұрады. Оған күннің, шығарған бүкіл сәулесінің, екі миллиардтан бір бөлігі ғана келгенімен, мұның өзі жылына 1,36-1024 кал....

Атмосферадағы физикалық процестер

Атмосфера – жердің ауа қабығы, жер қабықтарының ішіндегі ең сыртқысы. Ол  біздің планетамыздың басқа қабықтарымен  үздіксіз өзара  әрекеттесіп тұрады  және оған  үнемі Космостың әсері,...

Инерция күші

       Күнделікті тәжірибеден біз қандай да бір жылдамдық алған дене біраз уақытқа дейін қозғалысын сақтайтынын білеміз. Сондықтан да көлік жүргізушілер қажет болған сәтте көліктің қозғалысын...

Жердің ішкі құрылысының моделі

          Жердің фигурасы мен өлшемдері жайында бақылаулар мен есептеулер негізінде бірте-бірте түсінік бола бастады. Ежелде Жер туралы түсініктің дөңесті диска ретінде кеңінен таралуы адамдардың көргенімен...

Физика және техника

XX ғасыр ғылыми-техникалық революция ғасыры деп аталады. Өткен дәуірлерге қарағанда біздің заманымыздың өзіне тән екі ерекшелігі бар. Біріншіден, ғылым мен техника үлкен қарқынмен дамып...