Сақтандыру шартының жасалу тәртіптері мен тараптары

Шартқасәйкес сақталушы сақтандырылатын тұлға болмаса, онда аталған міндет сақтандырылған тұлғаның өзінде болып келеді.

Егер өзін сақтандыру шарты жасалса және сақтандыру жағдайы болып сақтандырылғанның өлімі келеонда сақтандырушыға сақтандыру жағдайы болғаны туралы сақтанушы хабарлайды, ал егер ол біруақытылы сақтандырылған болса бұл міндет пайда алушыға жүктелді. Осындайсатандыру шартарында хабарлау мерзімі 30 күшінен км болмауы тиіс. Мерзімнің мұндай ұзақтығы жақын адамның дүниедегі өтуінің жақындарына ауыр болатына байланысты Соныммен бірге бұл кездерде сақтандыру жағдайының фактілері айқын болатынын да ескерген Пайда алушы сақтандырумен және сақтандырумен бірге сақтанатын жағдай туралы сақтандырушыға хабарлауға әрқашан құқылы болып кледі.

Оның бұл құқығына ескертуді сақтандырушыға сақтанушы немесе сақтандырылған жағасына әсер етпейді.

Сақтандырушығасақтандырылатын жағдай болғаны туралы тиісті мерзімде ескертілмегені расталса, ондасақтанушының сақтандыру төлемін жауасдан бас тарту құқығы пайда болады.

Сақтандыруныңы негізгі міндеті сақтандыру жағдайы орын алғанда сақтандыру төлемін сақтандыру шарты мпен заң актілерінде көрсетілген мерзім мен мөлшерде төлеуде болып келеді.

Аталған міндеттерді тәжірибе тұрғысында бағалау үшін “сақтандыру саласы” және сақтандыру төлемін ұғымдарын толық түсінудің маңызы үлкен болып келеді. Сақтандыру саласын ның мөлшері шартта көрсетіледі. Міндетті сақтандыру кезіндесақтандыру саласы сақтандырылатын жағдай болған кезде болатын нақты нұқсан мөлшерімпен кем болмауы керек, тұлғаның өзін сақтандырру кезінде (міндеттісақтандыру, жағдайларын бірге алғанда сақтандыру саласы екі жақтың келісімімен белгіленеді.

Сақтандыру шартының тараптары сақтандырушы мен сақтанушы болып табылады. Сақтандырушы сақтандыруды жүзеге асыратын ,яғни сақтандыру жағдайы пайда болған кезде сақтаушыға немесе пайдасына шарт жасалған өзге тұлғаға (пайда алушыға) шартта айқындалған саланың (сақтандыру саласының) негізінде сақтандыру төлемін жүргізуге міндетті тұлға. Сақтандыру ұйымы ретінде тіркелген және сақтандыру қызметін жүзеге асыруға берілген лизензиясы бар заңды тұлға ғана сақтандырушы болы алады.

Сақтандыру (қайта сақтаныдыру) ұйымының ұйымдық-құқықтың нысаны акционерлік қоғам болып табылады. Жалдаудын құралатын сақтандыру ұйымйнйң ұйымдық-құқықтың нысаны жабық акционерлік қоғам болуға тиіс.

Шетелдік қатысушылар мен заңда тұлғалар, шетел азаматтары ҚР сақтандыру ұйымдарының қатысушылары бола алады.

Сақтандыру ұйымы комерциялық ұйым болып саналғанына қарамастан ол жалпы емес, арнайы құқық қабілеттілігіне иеленеді, ал арнайы құқық қабілеттіліккомерциялық зады тұлғаларда бөлек өкілетті мемлекеттік органның нормативтік құқықтың актілерінде көзделген тәртіппен инвестициялық қызметтті жүргізуге, тиісті жинақтаушы сақатндыру шарттында көзделген сақтып алу саласы шегінде өзінің сақтандырушыларына қарыз беруі және сақтаныру ұйымының қызметінің негізгі бағытынмпен тығыз байланысты қызметтерінің басқа да түрлерін жүргізуге құқылы.

Өз мүшелерінң және өзге де мүліктік мүдделерін сақтандыруды жүзеге асыру үшін ұйымдастырылған өзара сақтаныдыру қоғамдары комерциялықемес ұйымдар болып табылады.

ҚР аймағында сақтандыру ұйымының қызметі “ өмірді сақтандыру” саласы бойынша лицензия негізінде және “жалпы сақтандыру” бойынша лицензиясымен, лицензиясымен, лицензияда көрсетілген сақтандырудың тиісті кластарының шегінде жүзеге асырылады.

Ауыстыруға қарасты ерекше ережелер азаматтық құқықтық жауапкершілікті сақтандыру реттер үшін қарастырылған. Азаматтық құқықтық жауапкершілікті сақтандыру кезінде сақтандырылған адам болып табылмайтын сақтанушы бұл туралы сақтандырушыға жазбаша хабарлап,сақтандыру жағдайы басталғанға дейін кез келген уақытта сақтандырылған тұлғаны басқасымен ауыстыыруға құқылы. Сақтандыру шартымен сақтандырылған адамды еркін ауыстыруға тиым салуын неемсе мұндай ауыстыруға шек қойылуы қарастырылуы мүмкін.

Жеке сақтандыру бойынша жеке азаматтық құқық жауапкершілікті сақтанушыдан басқа мүліктік сақтандыру шартында аталған сақтанушы болып табылмайтын сақтандырылған адам тек өзінің және сақтандырушының келісімі бойынша ғана басқа тұлғаммен ауыстыруы мүмкін.

«Baribar.kz-тің» Telegram-каналына жазыламыз!